ვიქტორ ჯორბენაძე

* 28.07.1925 ხარკოვი, უკრაინა

 02.09.1999 თბილისი, საქართველო

არქიტექტორი

ვიქტორ (ბუცა) ჯორბენაძე დაიბადა 1925 წელს ქალაქ ხარკოვში. 1929 წელს ის დედასთან ერთად საცხოვრებლად გადავიდა სამტრედიაში, სადაც 1940 წელს დაამთავრა საშუალო სკოლა. 1940-1946 წლებში სწავლობდა საქართველოს ტექნიკური უნივერსიტეტის არქიტექტურის ფაკულტეტზე. სწავლის დასრულების შემდეგ, მუშაობდა სამტრედიაში სოფლის მეურნეობის სამინისტროს სამშენებლო ორგანიზაციებში, ხოლო 1952 – 1956 წლებში მოსკოვის „გიპროგორში“ მიხაილ პარუსნიკოვის არქიტექტურულ სახელოსნოში.

1957 წელს საცხოვრებლად გადავიდა თბილისში, სადაც თავდაპირველად მუშაობდა კალინინის რაიონის (ახლა – მთაწმინდის) მთავარ არქიტექტორად, შემდეგ კი „თბილქალაქაღმსაკომის“ საპროექტო-სახარჯთაღრიცხვო ბიუროში. 1959 წელს მან მუშაობა განაგრძო „თბილქალაქპროექტში“, ხოლო 1980 წლიდან იყო დამოუკიდებელი არქიტექტორი. ჯორბენაძემ სამეცნიერო კვლევა მიუძღვნა მცხეთის ჯვრის, სვეტიცხოვლისა და ბებრისციხის ძეგლებს. მისი ინიციატივით თბილისში, დღევანდელ ვიქტორ ჯორბენაძის ქუჩაზე დაარსდა „ქალაქური ინტერიერის მუზეუმი“. ვიქტორ ჯორბენაძე გარდაიცვალა 1999 წელს თბილისში.

ვიქტორ ჯორბენაძე იყო საქართველოს სსრ დამსახურებული არქიტექტორი.

ძირითადი პროექტები

– საგამოფენო პავილიონი და ორანჟერეა, იალტა 1952 

– საერთო საცხოვრებელი, იალტა 1953 

– მინისტრთა საბჭოს დასასვენებელი სახლი, სოჭი 1953 

– ალმეტევსკას (ტატარსტანის ასსრ) გენერალური გეგმა და ცენტრის დეტალური დაგეგმარების პროექტი, 1954 

– ადმინისტრაციული შენობა, სმოლენსკი 1955 საცხოვრებელი სახლი, თბილისი 1958 

– პიონერთა სახლი მეგობრობის პარკში, თბილისი 1962 

– აგარაკი წყნეთში, 1962 

– შრომითი რეზერვების მხატვრული აღზრდის სახლი, თბილისი 1962 

– მემორიალური კომპლექსი კუკიის სასაფლაოზე, თბილისი 1963 

– მემორიალური კომპლექსი პეტრე-პავლეს სასაფლაოზე, თბილისი 1963 

– სასტუმრო „რაჭა“, ონი წელი უცნობია 

– სასაფლაო კომპლექსი და საქართველოს საზოგადო მოღვაწეთა პანთეონი მუხათგვერდში, თბილისი 1974

– ილია ჭავჭავაძის სახლ-მუზეუმი, ყვარელი 1979 (ვიქტორ ჯორბენაძე, ქეთევან კობახიძე)

– რიტუალების სასახლე, თბილისი 1984 (ვიტქორ ჯირბენაძე, ვაჟა ორბელაძე)

– პროფკავშირების საერთო საცხოვრებელი, თბილისი 1986

– წმინდა სამების საკათედრო ტაძრის საკონკურსო პროექტი, თბილისი 1989 (ვიქტორ ჯორბენაძე, შოთა ყავლაშვილი)

პუბლიკაციები

– ვიქტორ ჯორბენაძე, „საქართველოს პირველი სატახტო ქალაქის – მცხეთის ანსამბლის არქიტექტურილი მასშტაბი“. საბჭოთა ხელოვნება N9, თბილისი 1958

ლიტერატურა/ბმულები

შოთა ბოსტანაშვილი, „თბილისის სადღესასწაულო რიტუალების სასახლე“, საბჭოთა ხელოვნება N8, 1985

ვლადიმერ ვარდოსანიძე, „ერთი საზოგადოებრივი ნაგებობის შესახებ“. ლიტერატურული საქართველო, 19.07.1987

ვახტანგ დავითაია, „ერთი საზოგადოებრივი ნაგებობის შესახებ, საპასუხო წერილი“.  ლიტერატურული საქართველო N9, 1987

„Zu Gast bei sowjetischen Kollegen“. Der Architekt 11, 1987

დავით ბოსტანაშილი, „მნიშვნელობის ტვირთი“, სემიოტიკა N7, 2010

ნოდარ ჯანელიძე, ვიედოინტერვიუ ვიქტორ ჯორბენაძესთან, 1998

შოთა ბოსტანაშვილი, „დიდ ნათელში გადასახედი“, ლიტერატურული საქართველო, 10.09.1999

დოკუმენტური ფილმი „ბუცა“, რეჟისორი ალექსანდრე რეხვიაშილი, 2000

Gross, Rolf: In Memory of Victor Djorbenadze. A visit to his Wedding Cathedral (30.09.2020)